GreenE2

Jezioro Mucharskie

Projekt GreenE2 dotyczący zarządzania konfliktem wokół ruchu motorowodnego i zasad korzystania ze wspólnego akwenu.

Zarządzanie konfliktem wokół wspólnego zasobu

GreenE2 koordynuje inicjatywę dotyczącą zasad ruchu motorowodnego na Jeziorze Mucharskim. Projekt łączy analizę prawną, środowiskową i ekonomiczną z zaangażowaniem społecznym oraz dialogiem instytucjonalnym.

Cel

Wypracowanie wykonalnego modelu współistnienia różnych użytkowników jeziora, który poprawia bezpieczeństwo, ogranicza konflikty i chroni możliwość rozwoju różnych form rekreacji oraz inwestycji.

Podejście

analiza prawna ochrona środowiska bezpieczeństwo ekonomia lokalna dialog społeczny strefowanie

Założenie regulacyjne

GreenE2 opowiada się za uporządkowaniem zasad i strefowaniem akwenu, a nie za całkowitym zakazem sportów motorowodnych. Kluczowe jest stworzenie czytelnych reguł współistnienia i ograniczenie konfliktów pomiędzy różnymi sposobami korzystania z jeziora.

Obserwacja Ziemi

Jezioro Mucharskie widziane z satelity

Analiza zobrazowań Sentinel-2 pozwala obserwować nie tylko pojedynczy stan Jeziora Mucharskiego, ale również zmiany jego powierzchni, linii brzegowej i przestrzeni dostępnej dla różnych funkcji akwenu.

GreenE2 wykorzystuje dane obserwacji Ziemi jako jedno ze źródeł informacji wspierających analizę przestrzenną i zarządzanie ryzykiem. Poniżej najpierw przedstawiamy wyniki analizy zmian w 2026 r., a następnie materiały źródłowe i zobrazowania pokazujące sposób, w jaki te zmiany można obserwować.

Mapa Jeziora Mucharskiego pokazująca przebieg linii brzegowej dla poziomów od 290 do 307,5 m n.p.m. w interwale 2,5 m — **Jezioro Mucharskie — zmienność linii brzegowej** Mapa pokazuje przebieg linii brzegowej zbiornika dla czterech poziomów: 290, 295, 300 i 305 m n.p.m. Zestawienie pozwala zobaczyć, że zmiany geometrii jeziora nie zachodzą równomiernie. W części miejsc linia brzegowa przesuwa się stosunkowo niewiele, podczas gdy w zatokach, przewężeniach i na płytszych obszarach zmiana poziomu wody może istotnie zmieniać kształt i szerokość dostępnej przestrzeni akwenu.

Zbliżenie rejonu Ptasich Wysp i Zagórza na Jeziorze Mucharskim z poziomicami od 290 do 307,5 m n.p.m. — **Ptasie Wyspy – Zagórze | zmienność przestrzeni akwenu** Zbliżenie przedstawia jeden z najbardziej przestrzennie zróżnicowanych fragmentów Jeziora Mucharskiego w interwale wysokościowym 2,5 m. Wraz ze zmianą poziomu wody wyraźnie zmieniają się przebieg linii brzegowej, szerokość zatok, relacja pomiędzy wyspami i brzegiem oraz geometria przewężeń. Analiza pokazuje, dlaczego przy projektowaniu trwałych stref funkcjonalnych, zasad bezpieczeństwa i lokalizacji infrastruktury należy uwzględniać zmienność poziomu wody, a nie wyłącznie jeden stan napełnienia zbiornika.

Uwaga metodologiczna. Przebieg poziomic opracowano na podstawie materiału kartograficznego z 1965 r. Mapy nie uwzględniają zmian ukształtowania terenu powstałych później, w szczególności wykonanych obwałowań i innych przekształceń hydrotechnicznych. W takich miejscach przedstawiony przebieg potencjalnej linii brzegowej należy traktować orientacyjnie.

Mapa częstości występowania wody na Jeziorze Mucharskim na podstawie siedmiu zobrazowań Sentinel-2 od marca do września 2026 roku — **Dynamiczna przestrzeń zbiornika | 7 obserwacji w 2026 r.** Analiza siedmiu terminów pozwala odróżnić część zbiornika pozostającą pod wodą we wszystkich obserwacjach od terenów, których status zmieniał się w czasie. Około 6,38 km² zostało sklasyfikowane jako woda we wszystkich siedmiu terminach, natomiast około 1,61 km² — 161 ha — tworzy strefę zmienną.

Wykres zmian wykrytej powierzchni wody Jeziora Mucharskiego pomiędzy marcem a wrześniem 2026 roku — **Zmiana powierzchni wody | marzec–wrzesień 2026** Siedem obserwacji pokazuje przebieg zmian w czasie, a nie wyłącznie różnicę pomiędzy dwoma terminami. Wykryta powierzchnia wody wynosiła około 7,94 km² w marcu, 7,66 km² w kwietniu, 7,39 km² w maju, 7,50 km² w czerwcu, 7,07 km² w lipcu, 6,84 km² w sierpniu i 6,42 km² we wrześniu.

Zmiana zasięgu powierzchni wody Jeziora Mucharskiego pomiędzy 9 marca a 8 września 2026 roku na podstawie Sentinel-2 — **Marzec – wrzesień 2026 | zmiana zasięgu wody** Porównanie obserwacji z 9 marca i 8 września 2026 r. pokazuje zmianę przestrzennego zasięgu powierzchni wody. Przy zastosowanej metodzie NDWI powierzchnia sklasyfikowana jako woda zmniejszyła się z około 7,94 km² do 6,42 km², czyli o około 1,52 km² — 152 ha.

Zmiany zasięgu wody i linii brzegowej w rejonie Mucharza, Ptasich Wysp i Brańkówki od lipca 2026 roku — **Mucharz – Ptasie Wyspy – Brańkówka | lipiec–wrzesień 2026** Zbliżenie kolejnych zobrazowań Sentinel-2 pokazuje zmiany zasięgu wody i przebiegu linii brzegowej w jednej z najbardziej zróżnicowanych przestrzennie części Jeziora Mucharskiego.

Animacja NDWI Jeziora Mucharskiego na podstawie danych Sentinel-2 — **NDWI — identyfikacja powierzchni wody** NDWI (Normalized Difference Water Index) wykorzystuje różnice odbicia w paśmie zielonym i bliskiej podczerwieni, dzięki czemu granica między wodą i lądem staje się wyraźniejsza.

Animacja zobrazowań satelitarnych Sentinel-2 Jeziora Mucharskiego w barwach naturalnych — **Obraz naturalny — Sentinel-2** Kolejne zobrazowania w barwach naturalnych pozwalają obserwować zmiany widocznej linii brzegowej, wysp i powierzchni akwenu.

Co pokazuje seria obserwacji? Pojedyncze zobrazowanie przedstawia stan zbiornika w określonym dniu. Seria obserwacji pozwala natomiast zidentyfikować przestrzeń, której charakter zmienia się wraz ze zmianami zasięgu wody. W analizie siedmiu zobrazowań z okresu od marca do września 2026 r. około 6,38 km² zostało sklasyfikowane jako woda we wszystkich terminach, podczas gdy około 1,61 km² — 161 ha — stanowiło obszar zmienny.

Znaczenie dla planowania przestrzennego Jezioro Mucharskie nie jest przestrzenią o stałej geometrii. Wraz ze zmianami zasięgu wody zmieniają się przebieg linii brzegowej, szerokość zatok i przewężeń, ekspozycja płycizn oraz odległości pomiędzy brzegiem, wyspami i przestrzenią wykorzystywaną przez poszczególne formy rekreacji.

Dlatego projektowanie trwałych stref funkcjonalnych nie powinno opierać się wyłącznie na obrazie zbiornika przy jednym poziomie napełnienia. Dane satelitarne pozwalają rozróżnić obszar pozostający pod wodą w całej analizowanej serii, dynamiczną strefę okresowo zalewaną lub odsłanianą oraz stały ląd. Dopiero na taki obraz można nakładać funkcje rekreacyjne, bezpieczeństwo, ochronę przyrody i lokalizację infrastruktury.

Znaczenie dla zarządzania ryzykiem Zmienność przestrzeni akwenu oznacza, że te same zasady przestrzenne mogą funkcjonować odmiennie przy różnych stanach zbiornika. Przewężenia mogą stawać się węższe, płycizny bardziej eksponowane, a przestrzeń dostępna jednocześnie dla różnych użytkowników może się zmniejszać. Analiza zmian w czasie może wspierać identyfikację miejsc wymagających bardziej szczegółowej oceny oraz projektowanie rozwiązań odpornych na zmienność warunków przestrzennych.

Kontekst 2026: lokalne obserwacje dokumentują zarówno skutki wysokiego poziomu wody i zmian linii brzegowej w marcu, jak i znaczny spadek napełnienia zbiornika pod koniec lata.

Wadowice24, marzec 2026 — wysoki poziom wody i zmiana linii brzegowej →
Wadowice24, wrzesień 2026 — gwałtowny spadek poziomu wody →

Źródło danych: Copernicus Sentinel-2 L2A. Wizualizacje: Copernicus Browser. Analiza GreenE2: surowe pasma B03 i B08 oraz indeks NDWI.
Analizowane terminy: 9 marca, 23 kwietnia, 26 maja, 27 czerwca, 29 lipca, 16 sierpnia i 8 września 2026 r.
Przyjęta klasyfikacja: NDWI > 0; analiza największego spójnego obiektu wodnego. Wyniki mają charakter analityczny i będą dalej weryfikowane z wykorzystaniem danych hydrologicznych oraz dokładniejszej analizy linii brzegowej.
Contains modified Copernicus Sentinel data 2024–2026.